İngilizce Sayılar: Yazılışı, Okunuşu ve Kuralları (Detaylı Rehber)

İngilizce Sayılar: Yazılışı, Okunuşu ve Kuralları (Detaylı Rehber)

İngilizce öğrenme sürecinde temel konulardan biri de sayılardır. Günlük hayatta alışverişten tarih belirtmeye, saat söylemekten adres tarif etmeye kadar pek çok durumda sayılara ihtiyaç duyarız. Bu nedenle, İngilizce sayıların yazılışını, okunuşunu ve kullanım kurallarını doğru bir şekilde öğrenmek dil becerilerimizi geliştirmek için kritik öneme sahiptir. Bu detaylı rehberde, İngilizce sayıları tüm yönleriyle ele alacağız.

Cardinal Numbers (Asal Sayılar)

Cardinal sayılar, miktar belirtmek için kullanılan temel sayılardır (bir, iki, üç gibi). İngilizce’de cardinal sayıların yazılışı ve okunuşu belirli kurallara tabidir.

0’dan 19’a Kadar Sayılar

İngilizce’de ilk 20 sayı genellikle ezberlenir çünkü kendilerine özgü yazılışları vardır:

• 0 – zero
• 1 – one
• 2 – two
• 3 – three
• 4 – four
• 5 – five
• 6 – six
• 7 – seven
• 8 – eight
• 9 – nine
• 10 – ten
• 11 – eleven
• 12 – twelve
• 13 – thirteen
• 14 – fourteen
• 15 – fifteen
• 16 – sixteen
• 17 – seventeen
• 18 – eighteen
• 19 – nineteen

Önemli Not: Özellikle ‘three’ (θriː) ve ‘eight’ (eɪt) gibi sayıların doğru telaffuzu da önemlidir. İngilizce telaffuzunuzu geliştirmek için bol pratik yapmanız önerilir.

Onluk Sayılar (Tens)

20’den 90’a kadar olan onluk sayılar genellikle “-ty” ekiyle biter:

• 20 – twenty
• 30 – thirty
• 40 – forty (Dikkat: ‘fourty’ değil, ‘forty’)
• 50 – fifty
• 60 – sixty
• 70 – seventy
• 80 – eighty
• 90 – ninety

21’den 99’a Kadar Sayılar

İki basamaklı sayıları (onluklar hariç) oluşturmak için onluk sayı ile birlik sayı arasına kısa çizgi (-) (hyphen) konulur:

• 21 – twenty-one
• 35 – thirty-five
• 48 – forty-eight
• 99 – ninety-nine

Yüzlük Sayılar (Hundreds)

Yüz ve katları “hundred” kelimesi kullanılarak ifade edilir:

• 100 – one hundred (veya a hundred)
• 200 – two hundred
• 500 – five hundred

Yüzlük sayılarla diğer sayıları birleştirirken, özellikle İngiliz İngilizcesi’nde (British English), yüzlük kısımdan sonra “and” kullanılır:

• 101 – one hundred and one
• 356 – three hundred and fifty-six
• 789 – seven hundred and eighty-nine

Amerikan İngilizcesi’nde (American English) “and” kullanımı daha az yaygındır ve genellikle atlanır: three hundred fifty-six.

Binlik Sayılar (Thousands)

Bin ve katları “thousand” kelimesi ile ifade edilir:

• 1,000 – one thousand (veya a thousand)
• 10,000 – ten thousand
• 500,000 – five hundred thousand

Büyük sayıları yazarken, binlik basamakları ayırmak için virgül (,) kullanılır. Okurken yüzlüklerde olduğu gibi “and” kuralı (İngiliz İngilizcesi’nde) geçerlidir:

• 1,001 – one thousand and one
• 2,345 – two thousand, three hundred and forty-five
• 15,678 – fifteen thousand, six hundred and seventy-eight

Milyon, Milyar ve Üzeri (Millions, Billions…)

Daha büyük sayılar için “million” (milyon), “billion” (milyar), “trillion” (trilyon) gibi kelimeler kullanılır. Bu kelimeler çoğul eki (-s) almazlar:

• 1,000,000 – one million
• 5,000,000 – five million
• 1,000,000,000 – one billion
• 3,456,789 – three million, four hundred and fifty-six thousand, seven hundred and eighty-nine

Ordinal Numbers (Sıra Sayıları)

Ordinal sayılar, bir şeyin sırasını belirtmek için kullanılır (birinci, ikinci, üçüncü gibi). Genellikle cardinal sayıların sonuna “-th” eki getirilerek oluşturulur.

Temel Kurallar ve İstisnalar

• 1st – first
• 2nd – second
• 3rd – third
• 4th – fourth
• 5th – fifth (Dikkat: ‘fiveth’ değil, ‘fifth’)
• 8th – eighth (Sondaki ‘t’ düşer)
• 9th – ninth (Sondaki ‘e’ düşer)
• 11th – eleventh
• 12th – twelfth (Dikkat: ‘v’ harfi ‘f’ olur, ‘e’ düşer)
• 20th – twentieth (Sondaki ‘y’ harfi ‘ie’ olur ve ‘-th’ eklenir)
• 30th – thirtieth

Bileşik Sıra Sayıları

Çok basamaklı sayılarda sıra sayısı sadece son basamağa uygulanır:

• 21st – twenty-first
• 32nd – thirty-second
• 53rd – fifty-third
• 104th – one hundred and fourth
• 1000th – one thousandth

Kullanım Alanları

Ordinal sayılar genellikle şu durumlarda kullanılır:

• Tarihler: May 1st (May first), July 4th (July fourth)
• Sıralama: He finished first. (Birinci bitirdi.) This is my second car. (Bu benim ikinci arabam.)
• Katlar: the fifth floor (beşinci kat)
• Krallar/Kraliçeler: Queen Elizabeth II (Queen Elizabeth the Second)

Diğer Sayısal İfadeler

Fractions (Kesirler)

Kesirleri ifade ederken pay (numerator) için cardinal sayı, payda (denominator) için ise (genellikle) ordinal sayı kullanılır. Pay 1’den büyükse paydadaki ordinal sayı çoğul yapılır (-s eklenir).

• 1/2 – one half (a half)
• 1/3 – one third (a third)
• 1/4 – one fourth (a quarter)
• 3/4 – three fourths (three quarters)
• 2/5 – two fifths
• 5/16 – five sixteenths

Decimals (Ondalık Sayılar)

Ondalık sayıları okurken virgül yerine “point” kelimesi kullanılır ve noktadan sonraki rakamlar tek tek okunur.

• 0.5 – zero point five (veya nought point five)
• 1.25 – one point two five
• 3.141 – three point one four one
• 0.05 – zero point zero five

Percentages (Yüzdeler)

Yüzde ifadesi için sayının ardından “percent” kelimesi kullanılır.

• 5% – five percent
• 50% – fifty percent
• 99.9% – ninety-nine point nine percent

Sıfır (Zero) Nasıl Söylenir?

İngilizce’de ‘0’ rakamını ifade etmenin birkaç yolu vardır:

• Zero: Genel kullanım ve matematikte.
• Oh: Telefon numaralarında, oda numaralarında, yıllarda (örn: 1905 – nineteen oh five).
• Nil: Spor skorlarında (özellikle futbolda). Örn: The score is two-nil. (Skor iki-sıfır).
• Nought: İngiliz İngilizcesi’nde, özellikle ondalık sayılarda virgülden önceki sıfır için (örn: 0.5 – nought point five).

Telephone Numbers (Telefon Numaraları)

Telefon numaraları genellikle rakam rakam okunur. Sıfır için genellikle “oh” kullanılır.

• 555-0123: five five five, oh one two three
• Çift rakamlar “double” ile söylenebilir: 555 – double five five

Years (Yıllar)

Yılları okumanın farklı yolları vardır:

• Dört basamaklı yıllar (2000’den önce): Genellikle ikiye bölünerek okunur. Örn: 1984 -> nineteen eighty-four; 1776 -> seventeen seventy-six.
• Sonu “00” ile biten yıllar: Örn: 1900 -> nineteen hundred.
• 2000’li yıllar: 2000 -> two thousand; 2001-2009 arası: Örn: 2005 -> two thousand and five (BrE) veya two thousand five (AmE).
• 2010 ve sonrası: İkiye bölerek veya tam sayı olarak okunabilir. Örn: 2024 -> twenty twenty-four veya two thousand twenty-four.

Money (Para)

Para miktarları okunurken önce ana birim (dolar, pound vb.) sonra alt birim (cent, pence vb.) söylenir.

• $10.50 – ten dollars fifty cents (veya ten fifty)
• £25.75 – twenty-five pounds seventy-five pence (veya twenty-five seventy-five)
• €100 – one hundred euros (veya a hundred euros)

Mathematical Operations (Matematiksel İşlemler)

Temel matematiksel işlemlerde kullanılan ifadeler:

• + (Toplama): plus (Örn: 2 + 2 = 4 -> Two plus two equals four.)
• – (Çıkarma): minus (Örn: 5 – 3 = 2 -> Five minus three equals two.)
• x (Çarpma): times (veya multiplied by) (Örn: 6 x 3 = 18 -> Six times three equals eighteen.)
• ÷ (Bölme): divided by (Örn: 10 ÷ 2 = 5 -> Ten divided by two equals five.)
• = (Eşittir): equals (veya is)

İngilizce Sayıları Öğrenme İpuçları

• Listeler Oluşturun: Cardinal ve ordinal sayıları yazarak başlayın.
• Sesli Tekrar Edin: Sayıların doğru telaffuzunu öğrenmek için sesli okuma yapın.
• Günlük Hayatta Kullanın: Tarihleri, saatleri, alışveriş listelerini İngilizce söylemeye çalışın.
• Dinleme Alıştırmaları: İngilizce podcast’ler, şarkılar veya filmlerde geçen sayıları yakalamaya çalışın.
• Yazma Pratiği: Cümle içinde sayıları kullanarak yazma alıştırmaları yapın.
• Yaygın Hatalara Dikkat Edin: Özellikle ‘thirteen/thirty’, ‘fourteen/forty’ gibi benzer sesli sayılara ve sıra sayılarındaki yazım kurallarına dikkat edin. İngilizce öğrenirken sık yapılan hatalardan kaçınmak öğrenme sürecinizi hızlandıracaktır.

İngilizce sayıları öğrenmek pratik gerektiren bir süreçtir. Bu rehberdeki kuralları ve örnekleri inceleyerek, düzenli alıştırmalarla İngilizce sayıları doğru ve akıcı bir şekilde kullanma becerisi kazanabilirsiniz. Unutmayın, sayılar İngilizce iletişiminin temel taşlarından biridir.